separator
Info
ZABAVAAKTUELNO

zanimljivosti

VREMEPLOV: Ovi događaji su obeležili današnji dan kroz istoriju!


Na današnji dan preminula je Mira Stupica, srpska glumica.


14 - Umro je rimski car Oktavijan Avgust, usvojeni sin Gaja Julija Cezara. Godinu dana posle ubistva Cezara 44. pre nove ere kao komandant senatske vojske potukao je kod Mutine Marka Antonija, ali je ubrzo s njim i Markom Lepidom sklopio trijumvirat. Posle druge pobede nad Antonijem kod Akcijuma 31. pre nove ere pod imenom Avgust preuzeo je svu vlast i ukinuo republiku. Zaveo je novi oblik vladavine i administracije poznat kao principat - u stvari bio je to početak epohe carstva, rimska republika bila je zauvek sahranjena. Ukrasio je Rim mnogim građevinama, pomagao nauku, umetnost i uopšte stvaralaštvo. Vreme njegove vladavine smatra se najsjajnijim periodom rimske istorije, i poznato je kao "Avgustov zlatni vek".

1646 - Rođen je engleski astronom Džon Flemstid, osnivač opservatorije u Griniču. 

1662 - Umro je francuski matematičar, fizičar, pisac, filozof i mistik Blez Paskal, genijalni mislilac, koji je postavio osnove računa verovatnoće. Veoma mlad istakao se otkrićima iz geometrije i fizike: u 16. godini objavio je raspravu o konusnim presecima, a u 18. dovršio je konstruisanje matematičke mašine (aritmometar), koja je obavljala četiri osnovne računske operacije. Prvi je matematički tretirao problem verovatnoće u hazardnim igrama i s francuskim matematičarom Pjerom Fermaom postavio je osnove računa verovatnoće. Izumeo je i hidrauličnu presu i utvrdio da pritisak vazduha opada s visinom i da se pomoću barometra može utvrditi visina planina. Do 24. godine bavio se matematikom i fizikom, a potom samo literaturom, filozofijom i teologijom. Povukavši se u manastir jansenitskog reda Por-Roajal (taj red je proganjala rimokatolička crkva, što je rezultiralo stvaranjem starokatoličke crkve sa središtem u holandskom gradu Utrehtu), napisao je protiv jezuita čuvena "Pisma jednom provincijalcu". Bio je pravi mistik i njegova religioznost je bila neobično duboka. Delo "Misli" su fragmenti njegove nedovršene apologije hrišćanstva.

1871 - Rođen je američki pilot i konstruktor aviona Orvil Rajt, pionir avijacije, koji je 1903. s bratom Vilburom, u avionu njihove izrade, izveo prvi let u istoriji vazduhoplovstva. Let je trajao 59 sekundi i avion je preleteo 285 metara. Braća Rajt su već 1905. konstruisala avion koji je preleteo 39 kilometara. Osnovali su 1909. "Ameriken Rajt kompani" za proizvodnju aviona i iste godine vojsci SAD isporučili prvi borbeni avion "Signal Korps I".

1899 - Rođen je patrijarh srpski arhiepiskop pećki i mitropolit beogradsko-karlovački German (svetovno ime Hranislav Djorić). Zamonašio se 1951. u Studenici, prethodno je bio sveštenik. Bogoslovski fakultet studirao je u Beogradu, a prava u Parizu. Posle smrti patrijarha Vikentija, 1958. izabran je za poglavara Srpske pravoslavne crkve. Vodio je Srpsku pravoslavnu crkvu u veoma teškim vremenima neobično vešto i mudro. Pošto je teško oboleo, 2. decembra 1990. za patrijarha srpskog izabran je Pavle, dotadašnji episkop raško-prizrenski.

1928 - Rođen je Danko Popović, srpski književnik. Pravni fakultet završio je u Beogradu, gde je proveo najveći deo života. Autor je više pripovedaka, eseja i romana, filmskih scenarija, radio i TV drama, a postao je poznat romanom "Knjiga o Milutinu", verovatno najtiražnijim romanom srpske književnosti druge polovine 20. Dela: romani "Gospodari", "Oficiri", "Svinjski ujed", "Udovice", "Čarapići", "Kuća Lukića","Konak u Kragujevcu", pripovetke "Svečanost" i "Kukurek i kost", knjige eseja "Vreme laži", "Događaji i priviđenja", "Na krstu i raskršću", "Nespokoji", "Božur i trnje", "Seobe stare i nove", "Četiri vetra".

1936 - Španskog pisca, muzičara i slikara Federika Garsija Lorku, jednog od najvećih liričara 20. veka streljali su frankisti u Visnaru kraj Granade. Pisao je duboko samosvojnim jezikom po formi bliskom nadrealističkom maniru. Nazivali su ga "andaluzijski slavuj" pošto je njegovo delo prožeto duhom i bojama španskog juga. Višestruko obdaren, bio je omiljen za života, a posle tragične smrti postao je najčitaniji svetski pesnik. Dela: zbirke pesama "Ciganski romansero", "Pesnik u Njujorku", "Knjiga pesama", "Pesme", "Tamaritski divan", poema "Kante Hondo", tužbalica "Plač za Ignasijom Sanćesom Mehijasom", drame "Leptirove čarolije", "Marijana Pineda", "Čudesna obućarka", "Don Kristobalovo malo pozorište", "Ljubav don Perlimplina", "Belise u njihovom vrtu", "Donja Rosita neudata", "Krvava svadba", "Jerma", "Dom Bernarda Albe".

1945 - U Vijetnamu je pod rukovodstvom Ho Ši Mina otpočela "avgustovska revolucija" protiv francuskih kolonijalnih trupa, prva etapa oružane borbe vijetnamskog Pokreta otpora, koja je posle samo dve sedmice omogućila proglašenje Demokratske Republike Vijetnam (kasniji Severni Vijetnam). Francuska je odbila da prizna samoproklamovanu državu. Severni Vijetnam stekao je nezavisnost 1954. zahvaljujući vojnim pobedama oslobodilačkog pokreta "Vijetmin" i poraza elitnih francuskih jedinica. Vijetnam je ranije bio sastavni deo Francuske Indokine (Kambodža, Laos i Vijetnam).

1966 - U istočnoj Turskoj u zemljotresu je poginulo više od 2.000 osoba. 

1983 - Umro je Aleksandar Ranković, potpredsednik SFRJ i član najužeg rukovodstva vladajućeg Saveza komunista Jugoslavije do smenjivanja sa svih funkcija 1966. Posle zavođenja Šestojanuarske diktature 1929. osuđen je na šest godina robije zbog ilegalne komunističke aktivnosti, a 1940. postaje član Politbiroa Komunističke partije Jugoslavije. U Drugom svetskom ratu rukovodio je pripremama za ustanak protiv okupatorske nemačke vojske i nacistička policija uhapsila ga je u Beogradu krajem jula 1941. Posle hapšenja u bolnici je držan pod stražom, ali je oslobođen smelom akcijom beogradskih skojevaca. Kao organizacioni sekretar KPJ i član Vrhovnog štaba partizanskih jedinica, osnovao je 1944. službu bezbednosti pod nazivom Odeljenje za zaštitu naroda (OZNA). Posle rata bio je ministar unutrašnjih poslova i potpredsednik savezne vlade. U političkom obračunu s njim na Četvrtom plenumu Centralnog komiteta SKJ 1966. na Brionima, jugoslovenski predsednik Josip Broz Tito ga je optužio za zloupotrebe Službe državne bezbednosti i lišen je svih funkcija i potpuno isključen iz javnog života. 

2002 - Prilikom pada helikoptera tipa "Mi-26" u Čečeniji, za koji su odgovornost preuzeli islamski teroristi, poginulo je 118 ruskih vojnika, što je najveći pojedinačni gubitak ruske vojske tokom višegodišnjih oružanih sukoba u toj ruskoj kavkaskoj republici.

2014 - Svetski fond za zaštitu prirode (WWF), saopštio je da od tog dana čovečanstvo živi na kredit, jer ulazi u "ekološki minus", pošto je potrošilo sve prirodne resurse koje Zemlja može da obnovi u razmaku od godinu dana. Godine 2014. čovečanstvo je u "crveno" ušlo dan ranije nego 2013, i čak mesec i po dana ranije nego 2000. "Earth Overshoot Day" je dan u godini kada je čovečanstvo potrošilo više prirodnih resursa nego što Zemlja može da obnovi, a prag je prvi put pređen 19. decembra 1987. 

2016 - Preminula je Mira Stupica, srpska glumica. Igrala je u svim žanrovima, od klasike do savremenog nacionalnog i inostranog repertoara. Bila je nezaboravna Petrunjela, Glorija, baronica Kasteli, Madam San Žen... Na velikom platnu debitovala je u ekranizaciji romana "Bakonja fra Brne", početkom pedesetih 20. v. Dobitnica je Dobričinog prstena, Statuete "Joakim Vujić", nagrada "Pavle Vuisić", festivala "Dani Zorana Radmilovića"... Objavila je knjigu sećanja: "Šaka soli".

- Danas je Preobraženje, dan kada se Isus Hristos na gori Tavor preobrazio pred apostolima Petrom, Jakovom i Jovanom. "Njegovo lice zasjalo je kao sunce, a haljine njegove postadoše bele kao sneg", svedoči Jevanđelje. 

Vesti Minut dva

Nacionalni Dnevnik

Komični video i skrivena kamera

Komentari • 0

Komentari uvredljivog sadržaja neće biti odobreni.

korisnik

povezane vesti